May 24, 2018, 6:30
Κάταγμα τύπου JONES 5ου Μεταταρσίου

Κάταγμα τύπου JONES 5ου Μεταταρσίου

Η περιγραφή του αναφέρεται ότι έγινε αρχικά από τον Sir. Robert Jones το 1902, αν και υπάρχουν διχογνωμίες. Το κάταγμα τυπικά είναι ένα εγκάρσιο κάταγμα, σε μια απόσταση περίπου 1,5-2,0 εκατοστών από το φύμα του μεταταρσίου, στην συμβολή μετάφυσης και διάφυσης της βάσης του 5ου μεταταρσίου και το οποίο εκτείνεται προς την μεσομεταταρσική άρθρωση μεταξύ 4ου και 5ου μεταταρσίου.

  

Η διάγνωση των καταγμάτων αυτών μπορεί να μας δημιουργήσει αρχικά προβλήματα. Συνήθως ο ασθενής μας αναφέρει έναν τραυματισμό, όχι απαραίτητα μεγάλης έντασης. Επίσης ο ασθενής μας είναι δυνατόν να μην θυμάται έναν οξύ τραυματισμό, στον άκρο πόδα του, αλλά να είναι ένας δρομέας αποστάσεων, έναν αθλητής του βόλεϊ, του χάντμπολ κλπ, να έχει συμπτωματολογία ενοχλημάτων στην περιοχή της εξωτερικής επιφανείας του άκρου ποδός, να συνεχίζει να συμμετέχει στην αθλητική του δραστηριότητα για καιρό και με μικρού βαθμού κάκωση να παρουσιάζει έντονο συμπτωματολογία άλγους και τελικά να προσέρχεται στον ιατρό. Επίσης υπάρχει οίδημα στην περιοχή της εξωτερικής επιφάνειας του άκρου ποδός και όταν πλέον ο ασθενής προσέρχεται στο Νοσοκομείο ο έμπειρος ορθοπαιδικός θέτει την διάγνωση. Κλινικά υπάρχει εντοπισμένος πόνος και οίδημα στην συμβολή μετάφυσης-διάφυσης στην βάση του 5ου μεταταρσίου, οι κινήσεις της ραχιαίας κάμψης και της πελματιαίας κάμψης της ποδοκνημικής είναι ανώδυνες, ενώ εκλύεται πόνος στην προσπάθεια υπτιασμού του άκρου ποδός. Εφόσον ο ασθενής μας, αθλητής και μη, παρουσιάζει την κλινική συμπτωματολογία του συγκεκριμένου κατάγματος, θα τον υποβάλουμε σε ακτινολογικό έλεγχο (ακτινογραφίες face σε φόρτιση του σκέλους, profil και λοξή ¾). Επιπλέον βοήθεια στην διάγνωση μας δίδουν το σπινθηρογράφημα με τεχνήτιο-99, η μαγνητική και η αξονική τομογραφία, με διαφόρου βαθμού χρησιμότητα η καθεμιά. 

  

Η αντιμετώπιση του μεγαλύτερου ποσοστού των ατόμων και κυρίως των «κοινών θνητών», δηλαδή των μη αθλητών, γίνεται συντηρητικά. Ποσοστό μέχρι και 75% των καταγμάτων Jones θα επουλωθούν χωρίς χειρουργείο, όμως υπάρχει πιθανότητα επανακατάγματος που φθάνει σε ποσοστό 33%. Θα τοποθετήσουμε αρχικά ένα κνημοποδικό νάρθηκα για 4-6 εβδομάδες και στην συνέχεια για το επόμενο διάστημα των 4 εβδομάδων θα τοποθετηθεί ένας κνημοποδικός νάρθηκας τύπου walker με rocker bottom και ο ασθενής μας θα αρχίσει μερική αρχικά και πλήρη μετά την 2η εβδομάδα φόρτιση του πάσχοντος σκέλους.

Η χειρουργική θεραπεία άμεσα (σε αθλητές) ή στον πρώτο μήνα μετατραυματικά, έχει θετικά και αρνητικά. Σαφώς ο χρόνος επανόδου σε αθλητική δραστηριότητα είναι συντομότερος και «ασφαλέστερος», λόγω της μειωμένης πιθανότητας μη πώρωσης του κατάγματος. Βέβαια στον αντίποδα έχουμε, φόβο ασθενούς, κόστος, πιθανή φλεγμονή, αλλά και συμβάντα που μπορεί να προκληθούν λόγω της χειρουργικής αντιμετώπισης, από γιατρό χωρίς εμπειρία ( τενοντίτιδα περονιαίων τενόντων, νευρίτιδα του sural νεύρου, λάθος στο μέγεθος της βίδας, θραύση του 5ου μεταταρσίου, θραύση οδηγού κλπ). Από όλες τις χειρουργικές επεμβάσεις η τοποθέτηση μιας βίδας, διαμέτρου 4,5 χιλιοστών, ενδοαυλικά στο 5ο μετατάρσιο είναι η επέμβαση εκλογής.

      

Ο ασθενής μας είναι δυνατόν να εξέλθει την ίδια ημέρα της χειρουργικής επέμβασης από το Νοσοκομείο. Άμεσα μετεγχειρητικά θα τοποθετήσουμε έναν γύψινο κνημοποδικό νάρθηκα ή έναν κνημοποδικό νάρθηκα τύπου walker και ο ασθενής μας για τις πρώτες 2 εβδομάδες δεν επιτρέπεται να φορτίζει το πάσχον σκέλος. Στις 15-16 ημέρες θα γίνει η αφαίρεση των ραμμάτων, από το χειρουργικό τραύμα και πλέον ο ασθενής θα είναι σε θέση να φορτίζει το σκέλος του φορώντας την κνημοποδική μπότα, με στόχο στο επόμενο διάστημα των 4-5 εβδομάδων να ασκεί πλήρη φόρτιση στο σκέλος του. Στο διάστημα αυτό ιδιαίτερα σε αθλούμενα άτομα είναι χρήσιμα η αερόβια άσκηση χωρίς φόρτιση ( κολύμπι, στατικό ποδήλατο, εργοχειρόμετρο κλπ). Στις 6 εβδομάδες ο ασθενής μας θα υποβληθεί σε ακτινολογικό έλεγχο και εφόσον ακτινολογική και κλινική εικόνα συμφωνούν για πώρωση του κατάγματος, γίνεται η αφαίρεση της μπότας και αρχίζουμε την πρότερη δραστηριότητα. Η αφαίρεση της βίδας γίνεται όταν υπάρχουν ενοχλήματα κα συμπτώματα και στις περισσότερες των περιπτώσεων «αφήνεται στην θέση» της. Σε αθλητές επίσης μπορεί να αφεθεί μέχρι το τέλος της καριέρας τους, λόγω πιθανού επανακατάγματος όταν γίνει η αφαίρεση της.