Dec 11, 2018, 14:22
Dr.Ανδρέας Καραγιάννης M.D. Ph.D.

Dr.Ανδρέας Καραγιάννης M.D. Ph.D.

Ορθοπαιδικός Χειρουργός.

Ρήξη δικεφάλου βραχιονίου μυός

Ρήξη δικεφάλου βραχιονίου μυός

Δευτέρα, 15 Οκτώβριος 2018 15:09

Η ρήξη της περιφερικής κατάφυσης του βραχιονίου τένοντα, αποτελεί μια σπάνια οντότητα και αντιστοιχεί περίπου στο 10% των ρήξεων του βραχιονίου δικεφάλου μυός.

 

Άτομα που ασχολούνται με έγερση σημαντικού βάρους και με ανταγωνιστικά αθλήματα (άρση βαρών κλπ), είναι πλέον ευπρόσβλητα. Ακόμα πιο σπάνιο είναι το γεγονός της αμφοτερόπλευρης ρήξης του τένοντα στον αγκώνα, αλλά σαφώς αποτελεί μια υπαρκτή οντότητα. 

Η θεραπεία της πλήρους ρήξης στην κατάφυση του δικεφάλου βραχιονίου σε νεαρά άτομα και σε αθλητές είναι κατά βάση χειρουργική, με σκοπό να βελτιωθεί και πιθανά να αποκατασταθεί η δύναμη του υπτιασμού και της κάμψης στον αγκώνα.

   

Από τις διάφορες χειρουργικές τεχνικές, σαφώς η επανακαθήλωση του τένοντα στο κερκιδικό όγκωμα είναι η πλέον κατάλληλη. Στις χειρουργικές τεχνικές γίνεται χρήση μιας ή και δύο τομών. Οι επιπλοκές που μπορεί να προκύψουν περιλαμβάνουν βλάβη στο οπίσθιο μεσόστεο νεύρο, συνοστέωση μεταξύ κερκίδας και ωλένης, έκτοπο οστεοποίηση κατά μείζονα λόγο και ανέρχονται σε ποσοστό 14-30%. Θα παρουσιάσουμε την μέθοδο καθήλωσης ρήξης του περιφερικού άκρου του δικεφάλου τένοντα με χρήση endobutton στο κερκιδικό όγκωμα και με μια χειρουργική τομή.

Ο ασθενής μας σε ύπτια θέση στο χειρουργικό τραπέζι και υπό γενική αναισθησία. Κάνουμε στις περισσότερες των περιπτώσεων χρήση ισχαίμου περίδεσης. Γίνεται μια εγκάρσια χειρουργική τομή 4-5 εκατ., 2-3 εκατ. περιφερικά από την πρόσθια καμπτική πτυχή του αγκώνα. Κινητοποιούμε και “ψαρεύουμε” τον κομμένο τένοντα, γεγονός δυνατό σε οξείες ρήξεις των πρώτων 15-20 ημερών. Τοποθετούμε στο ελεύθερο άκρο του τένοντα ένα ισχυρό ράμμα Ethibond no 5 ή ράμματα Fiberwire no 2 κλπ, το οποίο είναι σε συνέχεια στην άκρη του (τύπου FiberLoop) ή κάνουμε εμείς έναν κόμπο. Η πρώτη είσοδος στον τένοντα είναι περίπου 5 εκατ. από το περιφερικό του άκρο. Κάθε είσοδος στον τένοντα ισχυροποιεί και σταθεροποιεί την προηγουμένη και φθάνοντας στο τέλος κόβοντας την βελόνη, δημιουργούνται δύο ιδίου μήκους τμήματα ραμμάτων, τα οποία και εισάγουμε στις δύο κεντρικές οπές του endobutton. Νεαροποιούμε την άκρη του τένοντα.

Στην συνέχεια μεταξύ του βραχιονοκερκιδικού και του προσθίου βραχιονίου μυών, προστατεύοντας το έξω προσθιο-βραχιόνιο υποδόριο νεύρο, με οδηγό και την θήκη του ρηγχθέντος τένοντα, φθάνουμε στο δικεφαλικό όγκωμα. Χρειαζόμαστε πολύ λεπτούς χειρισμούς, ώστε να βρούμε το σημείο αυτό με ασφάλεια. Κρατάμε το αντιβράχιο πλέον σε πλήρη έκταση και πλήρη υπτιασμό εντοπίζοντας το σημείο απόσπασης του τένοντα. Καθαρίζουμε την περιοχή του ογκώματος, από υπολείμματα του τένοντα και ένα 2,5 mm K-wire εισάγεται κάθετα στο συγκεκριμένο σημείο και στους δύο φλοιούς. Επιβεβαιώνουμε την ορθή θέση με C-arm και στην συνέχεια κάνουμε νέο drill με 4,5mm, canulated drill bit και στους δύο φλοιούς, ώστε να είναι δυνατόν να περάσει το endobutton. Στην συνέχεια κάνουμε και μόνο στον πρόσθιο φλοιό οπή, με χρήση canulated drill bit, διαμέτρου ίση με την διάμετρο του καταφυτικού τμήματος του τένοντα (πχ 7,0-7,5-8,0 mm). Δημιουργούμε τραχύτητα στον εγγύς φλοιό της κερκίδας και στην συνέχεια ρίχνουμε αρκετό ορό υπό τάση και πλένουμε την περιοχή, με στόχο την αποφυγή παραμονής οστικών τεμαχιδίων που μπορεί να μας δημιουργήσουν έκτοπο οστούν ή/και συνοστέωση κερκίδας και ωλένης.

Τοποθετούμε στις περιφερικές οπές του button δύο λεπτά ράμματα οδηγούς, που θα χρησιμεύσουν για το πέρασμα του δια της κερκίδας. Με την χρήση ενός μη αιχμηρού οδηγού που είναι εφοδιασμένος στην μια περιφερική άκρη του με οπή και στην οποία έχουμε βάλει τα λεπτά αυτά ράμματα-οδηγούς, με το αντιβράχιο σε πλήρη υπτιασμό και με τον αγκώνα σε κάμψη 70-90 μοιρών, περνάμε το button δια της κερκίδας και το ελέγχουμε με την αφή μας, διαμέσου μιας μικρής τομής που κάνουμε στο οπίσθιο τμήμα του αντιβραχίου στο δέρμα, κατά την έξοδο του ειδικού οδηγού, ελέγχοντας ότι βρίσκεται στον οπίσθιο φλοιό της κερκίδας. Έλκουμε με ελεγχόμενη αντίσταση τα ράμματα που είχαμε τοποθετήσει στις κεντρικές οπές του endobutton, προοδευτικά και με αγκώνα σε κάμψη 90 μοιρών και σε πλήρη υπτιασμό του αντιβραχίου, μέχρι ο τένοντας να εισχωρήσει στο οστούν της κερκίδας εξ ολοκλήρου. Στο σημείο αυτό παίρνουμε το ένα ράμμα με μια ελεύθερη βελόνα και τον ακινητοποιούμε δια την μάζας του, κάνοντας κόμπους. Κάνουμε κινήσεις στον αγκώνα και σε πλήρες εύρος κάμψης, έκτασης, υπτιασμού και πρηνισμού. Επιβεβαιώνουμε την θέση του button με την χρήση C-arm. Πλένουμε καλά το τραύμα, τοποθετούμε ράμματα στο υποδόριο και στην συνέχεια και στο δέρμα.

Στην συνέχεια τοποθετούμε έναν οπίσθιο βραχιονοπηχεοκαρπικό σε γωνία κάμψης στον αγκώνα 90 μοιρών και σε ουδέτερη θέση για 3-4 εβδομάδες. Τον νάρθηκα μετά την πρώτη εβδομάδα, ο ασθενής, με τις οδηγίες μας, τον αφαιρεί 2-3 φορές την ημέρα, ώστε να κινητοποιείται η περιοχή και εκτελώντας κινήσεις παθητικές και χωρίς έκλυση πόνου. Στις 12-15 ημέρες αφαιρούμε τα ράμματα, ενώ στις 3-4 εβδομάδες αφαιρούμε και τον νάρθηκα, επιτρέποντας κινήσεις της καθημερινότητας, αλλά αποφεύγοντας την έγερση βάρους για 6 εβδομάδες. Στους 2 μήνες αρχίζουν προοδευτικά ασκήσεις ενδυνάμωσης του άκρου και η επιστροφή του ασθενούς μας σε εντονότερες δραστηριότητας, ενώ άρση βάρους τοποθετείται στους 5-6 μήνες, με πρόοδο στην ένταση, ποσότητα και διάρκεια του. Στον συγκεκριμένο ασθενή έγινε επανακαθήλωση ρήξης του τένοντα αμφοτερόπλευρα.

Σύγχρονες γνώσεις στην ρήξη  του Προσθίου  Χιαστού  Συνδέσμου

Σύγχρονες γνώσεις στην ρήξη του Προσθίου Χιαστού Συνδέσμου

Πέμπτη, 17 Μάιος 2018 16:18

O πρόσθιος χιαστός σύνδεσμος (ΠΧΣ) αποτελεί τον πλέον συχνά σύνδεσμο στο γόνατο που υφίσταται ρήξη. Περισσότερες από 120.000 ρήξεις του συνδέσμου συμβαίνουν στις Η.Π.Α κάθε χρόνο και ιδιαίτερα στις ηλικίες από 14-20 χρόνων. Στο ίδιο επίπεδο δραστηριότητας, οι γυναίκες υπερισχύουν σε ρήξεις και μάλιστα σε ποσοστό 4 προς 1. Λεπτομερές ιστορικό και μηχανισμός του τραυματισμού, κλινική εξέταση, ακτινογραφία γονάτου και μαγνητική τομογραφία γόνατος, η οποία αποτελεί και το gold-standard, θα θέσουν την διάγνωση της βλάβης.

 

 

Η συντηρητική αντιμετώπιση ενδείκνυται σε ασθενείς που κάνουν καθιστική εργασία, ενώ για τα δραστήρια άτομα και για ασθενείς που θέλουν να επιστρέψουν σε υψηλού επιπέδου άθλημα, δεν επαρκεί. Επιπλέον η χρόνια ανεπάρκεια λόγω ρήξης του συνδέσμου από μεγάλο χρονικό διάστημα, οδηγεί σε συνοδές βλάβες στους μηνίσκους και στους χόνδρους, με αποτέλεσμα επιπλέον αστάθεια της άρθρωσης και καταστροφικές συνέπειες για το γόνατο.

 

 

 

Η αρθροσκοπική χειρουργική και η αποκατάσταση του συνδέσμου, είναι καθολικά αποδεκτή και έχει καλά αποτελέσματα στην πλειοψηφία των ασθενών. Η ανατομική συνδεσμοπλαστική του προσθίου χιαστού συνδέσμου, με δημιουργία ενός καναλιού στην κνήμη και ενός στον μηρό (από την “επικουρική έσω” πόρτα), σεβόμενοι την ακριβή ανατομική θέση του συνδέσμου, με χρήση αυτολόγων βιολογικών μοσχευμάτων, αποτελεί την σημερινή γνώση. Η μέθοδος αυτή αποκαθιστά την ακριβή ανατομία και κινηματική του συνδέσμου και επιτρέπει την επιστροφή του αθλητή μας στο προηγούμενο επίπεδο δραστηριότητας, αποφεύγοντας την δημιουργία οστεοαρθριτικών αλλοιώσεων στην άρθρωση.

 

   

Βέβαια ακόμη και σήμερα μόνο ένα ποσοστό των ασθενών θα επανέλθει στο προηγούμενο επίπεδο δραστηριότητας, μικρότερο από το 75%-80% από αυτούς που χειρουργούνται, εξαρτώμενο από τον χειρουργό, την “ακρίβεια” της επέμβασης, την ορθότητα της αποκατάστασης, αλλά και από παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν την επαναγγείωση του μοσχεύματος που αφορούν στον ίδιο τον ασθενή μας (έως και 7%). Ο “ορθός χρόνος” που θα υποβάλουμε τον ασθενή μας στην χειρουργική επέμβαση, ακόμα είναι υπό συζήτηση επηρεαζόμενος από πολλούς κλινικούς, αντικειμενικούς, αλλά και από κοινωνικούς παράγοντες. Η απόφαση μας εξαρτάται από το μετατραυματικό οίδημα σε όλο το σκέλος, τον αίμαρθρο στο γόνατο, την τοπική αυξημένη θερμοκρασία της περιοχής αλλά και το εύρος της κίνησης του γονάτου. Η προεγχειρητική δύναμη του τετρακεφάλου μυός παίζει σημαντικό ρόλο στην τελική έκβαση του επιθυμητού αποτελέσματος και προτείνεται ότι τουλάχιστον το 80% της ισχύος του τετρακεφάλου μυός θα πρέπει να έχει ήδη επιτευχθεί προεγχειρητικά. Οι κοινωνικοί παράγοντες που θα επηρεάσουν τον χρόνο που θα γίνει το χειρουργείο, αφορούν στην οικογένεια του ασθενούς, προσωπικούς λόγους όπως: σχολείο, φοιτητικές, στρατιωτικές ή εργασιακές και κοινωνικές υποχρεώσεις κλπ), κόστος επέμβασης, συναισθηματική προετοιμασία και γνώση του ασθενούς για το σε τι είδους επέμβαση θα υποβληθεί, για το μακρόχρονο και επίπονο διάστημα της αποκατάστασης, αλλά και βέβαια η επιλογή του εξειδικευμένου χειρουργού που θα αναλάβει την χειρουργική αντιμετώπιση και την διαθεσιμότητα του. Η αρθροίνωση (συμφύσ-εις-δυσκαμψία) είναι μια από τις πλέον κοινές επιπλοκές μετά από μια άμεση χειρουργική αντιμετώπιση ρήξης του συνδέσμου. Οι αλλαγές που γίνονται μέσα στην άρθρωση και αφορούν στην αρθροίνωση πραγματοποιούνται μέσα στις πρώτες τρείς εβδομάδες από τον τραυματισμό και είναι σοβαρές.

 

 Ασθενείς που θα χειρουργηθούν μέσα στις πρώτες 7 ημέρες, από τον τραυματισμό είναι οι πλέον επιρρεπείς στο να αναπτύξουν αρθροίνωση, συγκριτικά με αυτούς που θα υποβληθούν σε χειρουργείο μετά την τρίτη εβδομάδα ή και περισσότερο (Shelbourne et al). Από την άλλη μεριά καθυστέρηση της επέμβασης, μετά από ένα χρόνο, θα οδηγήσει σε οστεοαρθρίτιδα, ρήξεις μηνίσκων, οστεοχόνδρινες βλάβες, αλλά πιθανά και σε συνοδές επιπλέον συνδεσμικές ρήξεις (Church and Keating, Kennedy et al, Ra-zi et al). Παρατηρήθηκε αύξηση 1% της πιθανής βλάβης στους αρθρικούς χόνδρους ανά μήνα, για τον κάθε μήνα από τον τραυματισμό έως την ημέρα του χειρουργείου. Αυτό που ακολουθούμε στην κλινική μας, είναι η αντιμετώπιση του ασθενή μας, σχετικά ενωρίς, από την τρίτη έως την 6η εβδομάδα, από τον τραυματισμό του, αφού τον υποβάλουμε προηγούμενα σε ειδικό πρόγραμμα φυσικοθεραπείας, με στόχο την μείωση του ερεθισμού του γόνατος, την απόκτηση πλήρους -σχεδόν -εύρους κίνησης, εξάλειψη του οιδήματος της περιοχής και ενδυνάμωση του τετρακεφάλου μυός, με ασκήσεις κύρια ισομετρικές. Συστήνουμε μειωμένη φόρτιση του σκέλους του, ώστε να μειωθεί το δυνατόν και το οστικό οίδημα των κονδύλων, χρήση αντιθρομβωτικών ελαστικών καλτσών, συχνή κρυοθεραπείας και ¨εγκεφαλική του προετοιμασία¨ για το τι θα αντιμετωπίσει και στην σοβαρότητα της επέμβασης που θα υποβληθεί, τον ενημερώνουμε για το είδος του μοσχεύματος που θα χρησιμοποιήσουμε, τι περιμένουμε όλοι μας μετά την επέμβαση και ποιός θα είναι ο πιθανός αλλά ασφαλής χρόνος επανόδου στην αθλητική δραστηριότητα του. Το μόσχευμα που θα χρησιμοποιηθεί εξαρτάται από την προτίμηση του χειρουργού, την διαθεσιμότητα μοσχευμάτων “από πλευράς ασθενούς” και την γνώση του ασθενούς, μετά την ενημέρωσή του από τον χειρουργό του. Θα επηρεασθεί η τελική απόφαση από το εάν πρόκειται για το πρώτο χειρουργείο που θα υποβληθεί ο ασθενής ή εάν πρόκειται για αναθεώρηση του μοσχεύματος (revision). Τα συνήθη μοσχεύματα που είναι σε χρήση είναι τα αυτομοσχεύματα (autografts) και κυρίως οι τένοντες των οπισθίων μηριαίων μυών (ισχνός και ημιτενοντώδης, σε συνδυασμό ώστε να γίνει 4/πλό μόσχευμα) και ο επιγονατιδικός τένων, με οστικά μπλόκ από το κνημιαίο κύρτωμα και από την επιγονατίδα.

 

Σε χρήση είναι τα πτωματικά μοσχεύματα (allografts), καθώς επίσης και τα συνθετικά μοσχεύματα (LARS κ.α.). Οι περισσότεροι αρθρογράφοι συμφωνούν στην χρήση των μοσχευμάτων που λαμβάνονται από τον ίδιο τον ασθενή και τα οποία υπερτερούν σε βιολογικές ιδιότητες σε σχέση με τις λοιπές κατηγορίες. Πτωματικά και συνθετικά μοσχεύματα έχουν χρήση σε επιλεγμένες περιπτώσεις και για ειδικές αποστολές, όπως έχω καταλήξει μετά την 20-ετή μου εμπειρία. Στην κλινική μας και από άποψη κάνουμε χρήση των αυτόλογων μοσχευμάτων. Έχουν, τόσο ο επιγονατιδικός τένων με τα οστικά του μπλόκ όσο και οι τένοντες του ισχνού και του ημιυμενώδους, τεχνικές δυσκολίες και απαιτήσεις στην διάρκεια της λήψης τους, όμως είναι ¨καλοδεχούμενα¨στο σώμα του ασθενούς και στην καινούργια λειτουργία που τους ανατίθεται, δεν δημιουργούν προβλήματα στο ανοσοποιητικό σύστημα όπως τα πτωματικά μοσχεύματα ή δεν προκαλούν υμενίτιδα στο γόνατο, όπως αρκετά από τα συνθετικά μοσχεύματα. Σαφώς αυξάνεται ο χειρουργικός χρόνος, όχι όμως ιδιαίτερα, ενώ υπάρχει σαφής ευαισθησία και μεγαλύτερο άλγος στην θέση από την οποία αφαιρούνται τουλάχιστον στις πρώτες ημέρες. Η γνώση, εκτίμηση και εφαρμογή όλων των ανωτέρω βιβλιογραφικών γνώσεων και “μεταβλητών” που αφορούν στον κάθε ασθενή, στον χειρουργό, στην ομάδα φυσικοθεραπείας, στην οικογένεια και στο “περιβάλλον”, αποτελούν μια δημόσια συζήτηση με πολλούς συμμετέχοντες και άποψη μου είναι ότι ο κάθε ασθενής δεν θα πρέπει να σταθεί στην γρήγορη αποθεραπεία του, αλλά στην ασφαλέστερη αποκατάσταση του.

Α΄ Κλινική Αθλητικών Κακώσεων Metropolitan General, Αθήνα.

Διευθυντής Δρ. Ανδρέας Α. Καραγιάννης, MD, Phd.

Επιμελητές Σπυρίδων Ξείνης και Εμμανουήλ Πατερομιχελάκης.